หลังจากเสียกรุงศรีอยุธยาให้แก่พม่าครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2310 สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชได้ทรงย้ายเมืองหลวง มาตั้งยังกรุงธนบุรีศรีมหาสมุทรในระหว่างปี พ.ศ. 2311-2325 ต่อมาเมื่อสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกทรงปราบดาภิเษกขึ้นครองราชย์ เป็นปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี ทรงเห็นว่าที่ตั้งของกรุงธนบุรีอยู่ทางทิศตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยาไม่เหมาะสมจึงได้ย้ายเมืองหลวงมาตั้งยังฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา โดยสถาปนาขึ้นเป็นกรุงรัตนโกสินทร์  เมื่อวันอาทิตย์ที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2325